Cây lúa bị đạo ôn: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách phòng trừ hiệu quả

Giới thiệu

Bệnh đạo ôn trên cây lúa là một trong những bệnh phổ biến và gây hại nghiêm trọng nhất ở nước ta. Bệnh không chỉ làm giảm năng suất mà còn ảnh hưởng đến chất lượng hạt gạo. Việc nhận biết sớm và phòng trừ kịp thời sẽ giúp bà con bảo vệ tốt mùa vụ.

Bệnh đạo ôn là gì?

Đạo ôn (tác nhân nấm Pyricularia oryzae) có thể tấn công ở nhiều giai đoạn, từ mạ đến lúa trổ bông. Bệnh phát triển mạnh trong điều kiện thời tiết ẩm ướt, có sương nhiều và đặc biệt khi ruộng lúa được bón thừa đạm.

Dấu hiệu nhận biết

• Trên lá: xuất hiện vết hình thoi hoặc bầu dục, giữa màu xám tro, viền nâu sẫm, nhìn giống “vết cháy”.

• Trên cổ bông, cổ rạ: xuất hiện vết nâu đen, làm cổ bông khô, bông lép nhiều.

• Khi bệnh nặng: lá khô cháy, cây yếu, năng suất giảm rõ rệt.

 Cận cảnh vết đạo ôn trên lá lúa.

 Hình ảnh bông lúa bị đạo ôn ở cổ bông.

Nguyên nhân gây bệnh

• Thời tiết mưa nhiều, ẩm độ cao, sương đêm dày.

• Ruộng bón nhiều đạm, cây lúa xanh tốt quá mức.

• Giống dễ nhiễm, kháng bệnh kém.

• Quản lý nước chưa hợp lý, ruộng thoát nước kém.

• Tàn dư cây bệnh không được xử lý sau thu hoạch.

Cách phòng và trị bệnh đạo ôn trên lúa

1. Chọn giống kháng bệnh: Ưu tiên các giống có khả năng chống chịu tốt.

2. Bón phân cân đối: Tránh bón thừa đạm, kết hợp thêm lân – kali để cây cứng khỏe.

3. Quản lý nước hợp lý: Không để ruộng lúa bị ẩm ướt kéo dài.

4. Vệ sinh đồng ruộng: Dọn sạch tàn dư, rơm rạ, hạn chế nguồn lây lan.

5. Sử dụng thuốc BVTV: Phun khi phát hiện bệnh sớm, đúng liều lượng theo khuyến cáo.

6. Biện pháp sinh học: Có thể kết hợp chế phẩm vi sinh, nấm đối kháng để giảm áp lực nấm bệnh.

 Hình ảnh bà con phun phòng đạo ôn trên ruộng lúa.

Kết luận

Bệnh đạo ôn là mối nguy hại lớn đối với lúa, nhưng bà con hoàn toàn có thể kiểm soát hiệu quả nếu chủ động phòng ngừa và xử lý kịp thời. Việc kết hợp các biện pháp canh tác hợp lý cùng sử dụng thuốc đúng lúc sẽ giúp cây lúa khỏe mạnh, bông chắc hạt, nâng cao năng suất và chất lượng gạo.